Agara Deresi’ndeki HES Projesi Mahkemede: “Yaşama ve Doğaya Zarar Verecek”

Arhavi, Agara Deresinde Perko Yapı AŞ. Tarafından yapılmak istenen Çamlıca 1A Regülatörü ve Hidroelektrik Santralı (HES) projesine karşı iptal istemiyle açılan davanın karar duruşması Rize İdare Mahkemesi’nde görüldü. Av. Bedrettin kalın, “Yaşama, doğaya ve insana düşman bir projeden söz ediyoruz. İptali için dava açtık ve mahkemelerin bu durumu doğru şekilde değerlendirmesini umut ediyoruz “dedi.

Artvin’in Arhavi ilçesinde, Agara Deresi üzerinde yapılmak istenen hidroelektrik santrali (HES) projesine karşı açılan iptal davasının karar duruşması Rize İdare Mahkemesi’nde görüldü. Perko Yapı AŞ tarafından hayata geçirilmesi planlanan Çamlıca 1A Regülatörü ve Hidroelektrik Santrali (HES) projesine yönelik açılan davada, bölge halkı ve yaşam savunucuları bir kez daha projeye tepki gösterdi.

Arhavi’de Agara ve Çifte Köprü bölgesinde, mevcut HES projelerine yalnızca 200 metre ile 2,5 kilometre mesafede bulunan alanda yeni bir HES yapılmak istenmesine karşı bölge halkının ve çevre örgütlerinin mücadelesi sürerken, duruşma sonrası yapılan açıklamalara, Halkevleri, ESP, Rize İHD Temsilciliği Trabzon, Of Folklor derneği Sol Parti ve yaşam savunucusu destek verdi.

“Yaşama, doğaya ve insana düşman bir projeden söz ediyoruz. İptali için dava açtık”

Yaklaşık bir saat süren duruşmanın ardından mahkeme önünde açıklama yapan davanın avukatı Bedrettin Kalın, “Arhavi’de, Agara Çayı üzerinde yapılması planlanan Çamlıca 1B Projesi’nin ÇED olumlu kararının iptali için bugün Rize’deyiz. Bu iptal davasını daha önce açmıştık. Keşif yapılmıştı, bugün de duruşması gerçekleştirildi. Yaklaşık bir ay içerisinde mahkemenin karar vermesini bekliyoruz.

Agara Vadisi, Kamilet Vadisi’nin hemen bitişiğinde ve ona paralel konumda yer alan, ekolojik açıdan son derece değerli bir vadidir. Kamilet Vadisi ile aynı sit özelliklerini taşımaktadır. Üst kotlarda daha önce HES projeleri hayata geçirilmiştir. Çifte Köprü’ye yalnızca 200 metre mesafeye kadar gelen bir başka proje de bu dava kapsamında yapılmak istenmektedir.

Bu vadi, ekolojik değerleri bakımından 4-5 HES projesini kaldırabilecek durumda değildir. Proje, dört köyün ortasından geçen dere üzerine yapılmak istenmektedir. Yaklaşık iki yıl boyunca köy yollarının ulaşımını engelleyebilecek, doğal dere ekosistemine büyük zarar verecek, arıcılık faaliyetlerini tamamen yok edebilecek bir projedir. Bu nedenle iptal davası açtık. Arhavililer de bugün duruşmaya katılarak destek verdiler.

Çifte Köprü’ye mesafe yalnızca 200 metredir. Bu kadar yakın bir mesafede tarihi bir eserin etkilenmemesi mümkün değildir. Peyzaj açısından sit karakteri taşıyan, Avrupa Peyzaj Sözleşmesi’nin tüm şartlarını karşılayan bir vadiden söz ediyoruz. Burası köylülerin yaşam alanıdır; aynı zamanda fındık ve çay tarımının doğal besleyicisidir.

Yaşama, doğaya ve insana düşman bir projeden söz ediyoruz. İptali için dava açtık ve mahkemelerin bu durumu doğru şekilde değerlendirmesini umut ediyoruz. Ne yazık ki çevre mevzuatı son derece esnek hâle gelmiştir ve doğayı gerçekten koruyan bir sistem bulunmamaktadır” ifadelerini kullandı.

Duruşmaya katılan yaşam savunucularından, Saadet üçüncü “Çok beklediğimiz sonucu henüz alamadık, yüzdüğümüz yerler, çifte köprü hepsi bizim yerlerimiz inşallah sonuç iyi olacak, mahkemeye güveniyoruz. İnşallah istediğimiz sonucu alacağız”

Diğer kadın yurttaş “Ben 2021’de yaşanan sel felaketini birebir yaşamış biriyim. Bu yüzden HES’lere karşıyım. Akrabalarım burada bal üretiyor, bal satıyor. Doğamızın katledilmesine kesinlikle izin vermeyeceğiz”

“Aynı dere üzerinde zaten 3-4 HES var beşincisi neden yapılıyor? Şehirlerden köylerimize sığındık ama şimdi burada da yaşam olmasın isteniyor”

Şehirlerden köylere sığındıklarını HES projesi hayata geçerse artık sudan söz edemeyeceklerini belirten Semra Bulum , “Beni en çok üzen şey, bu bölgelerde yaşam yokmuş gibi davranılmasıdır. Oysa biz orada yaşıyoruz, yaz boyu oradayız. Sadece köylüler değil, şehirlerden göç eden insanlar da bu alanları kullanıyor. Dere kenarında vakit geçiriyoruz, doğanın tadını çıkarıyoruz. Şehirlerden köylerimize sığındık ama şimdi burada da yaşam olmasın isteniyor. Şehirlerde de yaşam yok; peki biz nerede yaşayacağız? Aynı dere üzerinde zaten 3-4 HES yapılmışken beşincisi neden yapılıyor? Zaten su çok az. Sadece Mayıs ve haziran aylarında kar suları eridiğinde biraz su oluyor. Yazın çocuklar ancak o zaman faydalanabiliyor. Bu proje hayata geçerse artık sudan söz etmek mümkün olmayacak”

“Karadeniz’de akarsu olan her yere ruhsat veriliyor. Doğa yok oluyor, tarım alanları bitiyor, coğrafi işaretli arıcılık sona eriyor”

Karadeniz’de akarsu olan her yere ruhsat verildiğini, tarım alanlarının bitirildiğini, coğrafi işaretli arıcılığın sona ereceğini vurgulayan Tekin selim “Bu proje 25 kilometrelik bir alandaki tüm yaşamı etkileyecek. Projenin yapılacağı bölgede coğrafi işaretli kestane balı üretiliyor. Yılda yaklaşık 50 ton üretim var ve bu miktar artırılabilir. Ancak proje gerçekleşirse bu üretim tamamen ortadan kalkacak, aşağı havzadaki yaşam bitecek. Eskiden devlet ihtiyaca göre proje üretirdi. Şimdi ise Karadeniz’de akarsu olan her yere ruhsat veriliyor. Doğa yok oluyor, tarım alanları bitiyor, coğrafi işaretli arıcılık sona eriyor. Bu nedenle mücadelemize devam edeceğiz”

“Arhavi belediye başkanı Maden ve HES’lere karşıyım dedi şimdi ise şirketle anlaştığını söylüyor”

Çamlıca Doğa Koruma Platformu Sözcüsü Reşat Dindar, “Üç yıldır bu mücadelenin içindeyiz. Arhavi Belediye Başkanı daha önce HES’lere ve madenlere asla izin vermeyeceğini kamuoyuna açıklamıştı. Ancak ne yazık ki bir hafta önce köye çıktığımızda, şirketle anlaştığını ve belli bir pay aldığını kendi ağzından duyduk. Kendisine şunu sorduk: Bugün HES için pay veriyorsanız, yarın maden ya da Çamlıca 2 için sizden pay istendiğinde ne yapacaksınız? Bunun altından kalkamayız dedik. Bizi üzen mücadele değil; bizi üzen, kendi içimizden insanların yanımızda durmamasıdır.

Bugün mahkemede iki köy muhtarının yanımızda olduğu söylendi. Oysa bu kişiler belli menfaatler karşılığında köyüne, toprağına ve yaşam alanlarına ihanet etmiştir. Toplum tarafından dışlanmaları gerekir. Bizim asıl mücadelemiz, kendi içimizdeki bu kişilerledir. Mahkeme süreci avukatların işidir. Biz buradayız, varız ve asla vazgeçmeyeceğiz. Sonuna kadar gideceğiz. Bunun altını özellikle çiziyorum: Sonuna kadar” dedi.

Haber:Sümeyye ÇELİK